Op weg naar betere zorg voor CF-gerelateerde diabetes

Diabetes komt vaak voor bij mensen met cystic fibrosis (CF, taaislijmziekte). Deze vorm van diabetes heet CF-gerelateerde diabetes (CFRD). Onderzoekers weten al veel over deze aandoening, maar nog niet precies hoe CFRD ontstaat en hoe je deze het beste behandelt. Een internationale groep experts heeft daarom de belangrijkste onderzoeksvragen voor de komende jaren op een rij gezet. Het doel is om de zorg voor mensen met CFRD verder te verbeteren.

Waarom is dit onderzoek belangrijk?

CF-gerelateerde diabetes kan invloed hebben op de gezondheid van mensen met CF. Zo kan het moeilijker worden om op gewicht te blijven en kan de longfunctie achteruitgaan. Daarom is het belangrijk om CFRD op tijd te herkennen en goed te behandelen. In Nederland heeft 15% van de kinderen en 37% van de volwassenen met CF ook CFRD. Waarom krijgt de ene persoon met CF wel diabetes en de andere niet? Kunnen we CFRD eerder opsporen of misschien zelfs voorkomen?

Hoe is het onderzocht?

Dit onderzoek is geen nieuwe klinische studie, maar een overzichtsartikel. De Amerikaanse Cystic Fibrosis Foundation en de Britse Cystic Fibrosis Trust brachten onderzoekers uit verschillende landen bijeen. Tijdens een serie bijeenkomsten bespraken zij wat er al bekend is over CFRD en welke kennis nog ontbreekt. Daarna maakten zij een overzicht van de belangrijkste onderwerpen voor toekomstig onderzoek.

Wat waren de bevindingen?

De experts vonden dat de komende jaren meer onderzoek nodig is naar:

• Veranderingen in de alvleesklier die mogelijk bijdragen aan het ontstaan van CFRD, zoals littekenvorming, veranderingen in bloedvaten en een verstoorde werking van bepaalde cellen die hormonen aanmaken;
• Nieuwe modellen met menselijke cellen, weefsels en proefdieren om beter te begrijpen hoe CFRD ontstaat;
• Betere methoden om veranderingen in de alvleesklier vroeg op te sporen, bijvoorbeeld met bloedonderzoek of scans;
• Testen die beter laten zien hoe goed de insulineproducerende cellen werken;
• Langdurige onderzoeken naar de beste behandeling van CFRD en naar de invloed van ouder worden, overgewicht en andere gezondheidsproblemen bij mensen met CF.

Wat betekent dit en hoe nu verder?

Dit onderzoek leidt niet direct tot een nieuwe behandeling. Wel laat het zien welke vragen onderzoekers als eerste willen beantwoorden. De verwachting is dat deze kennis kan helpen om CFRD eerder te herkennen en beter te behandelen. De onderzoekers benadrukken dat er nog weinig bekend is over CFRD. Daarom zijn meer studies nodig, waarbij internationale samenwerking belangrijk blijft. Zo hopen onderzoekers de zorg voor mensen met CF en CFRD verder te verbeteren. In Nederland staat dit ook hoog op de agenda: we zijn onder andere bezig met een project om verschillen tussen ziekenhuizen in kaart te brengen en richtlijnen aan te scherpen.

Wil je meer weten?

Lees de Engelstalige wetenschappelijke samenvatting en het originele artikel op PubMed.